Veri Madenciliği

VERİ MADENCİLİĞİ:
ŞİRKETLER HAKKINIZDAKİ HER ŞEYİ NASIL BİLEBİLİYORLAR?

Reputation.com’un CEO’su Michael Fertik’e adımı ve e-mail adresimi verdikten 3 saat sonra, beni tekrar aradı ve sosyal güvenlik numaramı söyledi ve ekledi: “Aslında birkaç saat önce elimize geçti ama arayamayacak kadar meşguldüm

Son birkaç yıl içinde benimle ilgili, sosyal güvenlik numaramdan çok daha ilginç gerçekler söylendi bana.

Hem online hem de gizli olarak şirketlerin topladığı bilgiler elime geçti; baktığım internet siteleri, aldığım şeyler, Facebook resimlerim, garanti kartlarım, müşteri ödül kartlarım, online dinlediğim şarkılar, doldurmaktan suçluluk duyduğum anketler ve üye olduğum dergiler.

Google Ads Preferences,(Google Reklam Tercihleri) benim politika, Asya yemekleri, parfümler, ünlülerin yaşamlarıyla ilgili dedikodular, animasyon filmler ve suç konusuyla ilgilenen, ama “kitap ve edebiyat“, “insanlar ve toplum” konusuna hiç aldırış etmeyen biri olduğuma inanıyor.

Yahoo’ya göre ise ben 36-45 yaşları arasında, Mac bilgisayarı olan, hokey, rap ve rock müzikten, ebeveyn olmaktan, yemek tarifleri, kıyafetler ve de güzellik ürünlerinden hoşlanan biriyim. Ayrıca 6 yıl önce Los Angeles’a taşınmış olmama rağmen, New York’da yaşıyor olduğumu söylüyor.

Teksas’ta çok büyük bir bilgi pazarlama şirketi olan Alliance Data, benim 39 yaşında kolej mezunu, yılda en az 125 bin dolar kazanan bir Yahudi olduğumu, satın alma işlemlerinin çoğunu internetten
yapan ve her bir nesneye ortalama 25 dolar para harcayan biri olduğumu biliyor.

Özellikle de 24 Ocak 2004’te ucuz hediyelik eşyalar için 46 dolar harcadığımı ve 10 ekim 2010’da bayan iç çamaşırına 180 dolar verdiğimi ve bu iki tarih arasında yaptığım 100’den fazla alışverişi biliyor.

Alliance’ın bildikleri arasında 1939’da yapılan bir ev için 854 bin dolar borcum olduğu ve -buraya dikkat- bu evin yan duvarlarının ahşap, alt kısımların ise  mermerden oluştuğunu biliyorlar.

Ahmaklar!
İnsanların bilgilerini alıp satan kambiyo gibi çalışan bir Manhattan şirketi olan Exelate,benim bir öz sermayem, içi para dolu bir kuyum olduğunu ve ABD içinde seyahat ettiğimi düşünüyor.

Exelate’nin rakiplerinden biri olan Bellevue’deki BlueKai ise, spor arabalar kiralayan, çok yüksek geliri olan kolejli mantığında üst düzey bir yönetici olduğuma inanıyor. (Time A.Ş. muhasebesine not: Toyoto Yaris spor bir araba değilse bu bilgi yanlıştır.) Hatta BlueKai eşim için HerRoom.com’dan yaptığım alışverişe bakarak benim 18-19 yaşlarında bir bayan olduğumu bile düşünüyor.

Facebook tarafından, insanların kullanıcı kimliklerini araştırıp buldukları için yasaklanan ve bir veri-madenciliği şirketi olan RapLeaf, beni 35-40 yaşlarında, evli, üniversite mezunu ve L.A.’de yaşayan biri olarak tanımlıyor. Onlara göre hiç çocuğum yok, tıp profesörüyüm ve bir kamyon kullanıyorum. Time’daki köşe yazılarımı okumuyor herhalde!

Bilgi alıp satan bir şirket olan Intellidyn’nin hakkımdaki dosyasında ben Time’da bir yazarım ve son derece asimile olmuş bir yahudiyim. Her nekadar benim durumumda “hoşlanmak” kelimesi mecburen yapmak anlamına gelsede, Cassandra ve benim bahçe işleriyle uğraşmaktan, balıkçılıktan, ev dekorasyonundan, spordan hoşlandığımızı biliyorlar. Muhtemelen mail yoluyla araba sigortası yaptıramaz, ama Avrupa’da gemi yolculuğuna çıkabilirmişiz-tabi ki  Avrupa’ya kesinlikle gitmeyecek olmamıza rağmen.

Kendim hakkında birsürü şey öğrenebileceğim daha birsürü şirket var; ama hiçbirisi bundan ne kadar sıkıldığımı tahmin bile edemiyorlar.

Hakkımdaki tüm bu bilgiler (ve yanlış bilgiler) reklamcılara 2,5 cent karşılığında satılıyor, onlar da bana bir internet reklamı, katalog gönderiyor ya da mail ile kredi kartı teklifinde bulunuyorlar.

Bu data toplama işinin pekçok yöntemi var. Mesela cookie’ler gibi takip araçları: Şirketlerin, siz internette gezinirken ya da telefonunuza uygulamalar indirirken rehberinize girip, bulunduğunuz yeri öğrenmesine izin veren cookieler. Son zamanlarda bir sürü şeyin bedava olduğunu farketmişsinizdir. Aslında değildi. Sadece kimse size ödemeyi para yerine kişisel bilgilerinizle yaptığınızı söylemedi.

Çeviri: Sıdıka Özemre
Kaynak: http://www.time.com/time/business/article/0,8599,2058114,00.html?xid=newsletter-weekly

Check Also

uzaylı1

Ya Uzaylıların Yaşamını Keşfedemezsek

Giderek artan bir gelişmişlikle, onyıllardır yanlız olup olmadığımızın işaretlerini bulmak için evreni araştırıyoruz. Uzay araçları, ...