Psikoloji Beyinde Nasıl Oluşur?

Beyinde psikolojik durumu belirleyen 2 merkez vardır. Beyin ön bölgesi, olayları  akıl süzgecinden geçirerek mantıklı kararlar alınmasını sağlar. İnsan beyninin diğer canlılara göre en gelişmiş bölgesidir. Beynin giriş ve çıkış kapısı gibidir. Diğer beyin bölgelerinin çalışmasını kontrol altında tutar.

Limbik sistem denen daha ilkel yapılarda, yaşanmış olayların duygusal kayıtları bulunur. Beyin ön bölgesinin çalışma özelliklerinde zayıflık ya da duyarlılık olmasıyla duygusal beynin etkinliği artar.

stres10

 

Depresyonda beyin ön bölgesinin etkinliğinin azaldığı, limbik sistemde yer alan amigdalanın etkinliğinin arttığı bilinmektedir.
Takıntılı durumlarda, beyin ön bölgesinin orta bölümünde belirgin etkinlik artışı, yan bölümlerinde ise etkinliğinde azalma olduğu görülür. Dikkatin yönlendirilmesi görevini sağlayan beyin ön bölgesinin orta bölümü, aşırı etkinlik nedeniyle dikkatin başka yöne yönlendirilmesini sağlayamaz. Takılır.

Hemen her insanda  beyin ön bölgesinin çalışma özelliklerinde duyarlılık görülür. Bireye özel farklı duyarlılık özelliklerinin gelişimiyle farklı kişilik özellikleri ortaya çıkar.

Kişiye özel farklı çalışma özellikleri, stresin etki derecesini belirler. Stressiz yaşam düşünülemez. Önemli olan stresin kendisi değil, stres algısının oluştuğu beyin ön bölgesinin çalışma özellikleridir.

Beyin ön bölgesi, bir taraftan akıl ve kişilik özelliklerinin oluşumunu sağlarken diğer taraftan diğer beyin bölgeleri ile iç organların çalışma özelliklerine de etki gösterir. Strese bağlı ortaya çıkan hastalıkların nedeni, stres algısının beyin ön bölgesinde gelişmesindendir.

Dopamin adlı hormon, beyin ön bölge çalışmasını, salgılandığı süre içinde düzelterek duyarlılıkları azaltır. Bağımlı olan insanlarda beyin ön bölge çalışma özelliklerinde belirgin duyarlılık vardır. Bağımlı oldukları madde ya da olaylarla dopamin salgılanmasını arttırarak beyin ön bölge çalışmasını geçici olarak düzeltirler. Örneğin dikkat eksikliği olan çocuk saatler boyunca bilgisayar oyunu oynayabilir. Heyecanla salınan dopamin, oyun süresince beyin ön bölge duyarlılığını düzelttiğinden çocuk oyuna dikkatini verebilir. Benzer durum sigara, alkol, esrar vb. madde bağımlılıkları için de geçerlidir.

Bağımlılıklar sosyal açıdan da gelişebilir. Sanatçının ilgiye olan bağımlılığı, para kazanma hırsı gibi durumlar bağımlılıkların diğer çeşitleridir.

Beyin ön bölgesi iyi durumda olanmar akıl özelliklerini üst düzeyde kullanarak maktıklı kararlar alırlar. Duyarlılık geliştiği ölçüde stresin etkisi artar, yaşam kalitesi azalır.

Meyve dışında tüm şekerli besinler ve beyaz undan hazırlanan ürünler, beyin ön bölge duyarlılığını arttırırlar. Doğal olan beslenme biçimi (sebze, protein ve yağlı diyet) beyin için faydalıdır.

Düzenli, günlük ve kişiye uygun eğzersiz programları beyin ön bölge duyarlılıklarının azaltılmasında çok yararlıdır.
Kişiye özel diğer sağlık yöntemleri ile beyin ön bölge duyarlılığı azaltılarak yaşam kalitesi ve hastalıklara olan direnç arttırılabilir.

Dr Güçlü Ildız
Nöroloji Uzmanı
dr@gucluildiz.com

Check Also

Bağırsak Bakterilerinin Alzheimer Hastalığındaki Rolü

İsveç Lund Üniversitesi’nde yapılan yeni bir araştırmaya göre, bağırsak bakterileri Alzheimer hastalığının gelişimini hızlandırabilir. Araştırmayı ...