Evrenin Şekli Ne?

Bu sanatçının çizimi, erken evren fotonlarının, evrende yolculuk yaparken büyük kozmik yapıların yerçekimsel mercek efekti tarafından nasıl saptırılıp, yönünün değiştirildiğini göstermekte. Görüntü: ESA

 Bilim insanlarına göre evren “düz”. Ancak, evrenin düz olduğunu düşünmek ve bu düşüncede kalmak sorumsuzluk olabilir… Bu, o kadar da basit değil. Öncelikle bilim insanlarının “düz” ile neyi kasdettiğini ve bu sonuca nasıl ulaştıklarını araştırmamız gerek…

Baryon Salınımlı Spektroskopik Araştırmalar (BOSS)  teleskopu, astrofizikçilere evrene yeni ve oldukça sağlam ve doğru bir bakış açısı sunmakta. New Mexico’daki bu teleskopla, 1.2 milyon galaksinin haritası lokasyonlarıyla birlikte çıkarılmakta. Bu harita, evrenin çok küçük bir kısmını göstermekte ve büyük bir ölçekte nasıl çalıştığı hakkında halâ çok şey anlatmakta. Bu doğru ölçümlerle, kozmologlar, evrenin uzayda ve zamanda sonsuza kadar uzanan “olağanüsütü bir biçimde düz” ve sonsuz olduğunu tespit etmeyi başarmış gözükmekteler.

“Düz” Evren Ne Demek?

Bilim insanları, evrenin “düz” olduğunu söylediklerinde bunu geometrik terimlerle ifade etmekteler. Bu noktada,  matematik derslerinde paralel çizgileri öğrendiğiniz zamana geri dönmenizi istiyorum. Dünyanın düz olmadığını nasıl bildiğimizi sorarak, kozmologların evrenin yuvarlak olduğunu nasıl bertaraf edebileceğini indirgeyelim.

Bir yol; ekvatordan doğrudan doğruya iki çizgi çizerek, kuzeye gitmek olabilir. Bu çizgiler paralel olarak başlayabilir ancak sonunda kesişebilir. Aralarındaki mesafe sabit kalmaz.

Evrenin 3 olası geometrisinin diagramları:Açık, kapalı, ve üstten alta doğru düz. Kapalı evren sınırlı, ölçülebilen bir boyuttadır ve kavisinden dolayı, tek yönde yeterince uzağa yapılan bir seyahatte, başlangıç noktasına geri dönülecektir.

Açık ve düz evrenler sonsuzdur ve sabit bir yöndeki hareketle size asla ve asla aynı noktaya götürmez.

Çizim ve açıklama: NASA’nın resmi yetkilisi Gary Hinshaw’un izniyle.

Bunu bilgimizin temeli olarak kullanarak, 1.2 milyon gözlenebilir galaksiden bir kaçından akseden ışığın nasıl davrandığını gözlemleyebiliriz. Bilim insanları, gözlemlenebilir evrendeki bir kaç galaksinin ışığının birbirine paralel kaldığnı gözlemler. Bu iki çizgi sonsuza kadar paralel kalacaktır.

ABD Enerji Bakanlığı Lawrence Berkeley Ulusal Laboratuvarı Fizik Bölümü üyesi David Schegel: “Önemsediğimiz nedenlerden bir tanesi; evrenin sonsuz olup olmadığına “düz” bir evrenin etkisinin olması. Bu şu demek oluyor: “hiç bir zaman bir sonu olmayacak” şeklinde bir şeyi emin olarak söyleyemesek de, evrenin uzayda ve zaman içinde sonsuza kadar uzanma ihtimali çok yüksek. Bizim sonuçlarımız sonsuz bir evrenle uyumlu.”

Geometri Topoloji’ye karşı

“Geometrik” olarak evren “düz”. Paralel çizgiler, paralel durur. Ancak, bu bize evrenin topolojisi hakkında bilgi vermez. Bilim insanları, evrenin 18 farklı şeklinden birine sahip olabileceğine inanıyorlar. Bildiğimiz kadarıyla, evren Möbius şeridi (uzayın büküldüğü ve deforme olduğu bir şekil, ancak çizgiler paralel kalır, sonuçta uzayın bir ucu diğerine bağlanır) şeklinde olabilir. Yani, evrendeki bir noktadan başlayıp düz bir hat şeklinde yol aldığınızda, neticede geldiğiniz noktaya geri dönersiniz.

Ancak, çok dar ve sınırlı bir görüşe sahip olmamızdan dolayı, evrenin hangi şekli aldığını, şeklini henüz belirleyebilmiş değiliz.

 Çeviren: AylinER
http://bigthink.com/natalie-shoemaker/what-is-the-shape-of-the-universe?utm_campaign=Echobox&utm_medium=Social&utm_source=Twitter#link_time=1490108341

Check Also

Bilim İnsanları Zihinsel Ve Fiziksel Sağlık Arasındaki Sıkı Bağa Işık Tuttular

Profesör Lisa Feldman Barrett’ın önderliğinde yapılan bu yeni  araştırmanın gerçekten de zihin ve beyin arasındaki ...